Blog

Şair, eşyayı kendi dışındaki aydınlıkta seyretmeye katlananlardan değildir. Beyninin içinde bir güneş parçalanmış gibi o, her şeyi kendi aydınlığından görür. Bu itibarla bir çocuğa benzer. Çocuğa benzediği için de dokunduğu şeylere bir sır ve masal çeşnisi verir. Eşyanın büyüsünü, sırrını şekillerin arkasındakini bulmaya çalışır, bulamadığı zaman hayal gücünün yardımıyla icat eder. Bu parçaya göre aşağıdakilerden hangisi sözü edilen şairin eşyaya bakışını yansıtmaz?

Ben Türkçenin ezelî bir aşığıyım. Hepimiz öyle değil miyiz? Türkçeyi farklı dönemlerde, farklı elbiselerle, farklı şekillerde gördüm ve sevgilimi o şekiller, o elbiseler altında kendi özünde sevdim. Ben eski Bâbıâlî kâtiplerinden işittiğim süslü dili sevdiğim gibi Aksaray’da karpuz sergisinde müşteri ayartmak için çığırtkanlık eden Türk delikanlısının türlü zarafetlerle dolu olan Türkçesini de sevdim. Ben, Divan edebiyatının gazelleriyle mest oldum fakat sevgili İzmir’imin ismini yâd ettikçe ciğerimi sızlatan sevgili İzmir’in İkiçeşmelik kızının incir işlediği esnada okuduğu Türkçe şarkıya da mest oldum. Böyle düşünen biri Türkçeyle ilgili aşağıdakilerden hangisini söylemiş olamaz?

Nurullah Ataç, edebiyat ve kültür hakkında çok sağlam değerlere sahiptir ve bu sağlam bilgi üzerinde çeşitli düşünce denemeleri yapmıştır. Onun yazıları, okuyucuyu -fikirleri paylaşsın paylaşmasın- onunla birlikte düşünme çabasına yöneltir. Ataç, hükümleri her zaman tartışmak gerektiğine inanmıştır. Dil ve edebiyatı eğitim meselesi olarak ele alışında da aynı tavır söz konusudur. O; sadece bu meseleler hakkında teorik yazılar yazan biri olarak değil bir öğretmen olarak da eğitimdeki sorunları tespit etmiş, bir kısmı uygulanabilir, bir kısmı da ütopik olarak kalacak bazı teklifler getirmiştir. Bu parçadan Nurullah Ataç ile ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılamaz?

Severim gerçekçi edebiyatı. Bu yaşa değin en çok onun ürünlerini, o yolda yazılmış hikâyeleri, romanları, hep o çığırı öven denemeleri, eleştirileri okudum. Bir hikâyede, bir romanda anlatılanların, gerçekte olanlara benzememesi; çok kimseler gibi benim için de büyük bir suçtur. Peri masallarından, dev masallarından çocukluğumda bile pek hoşlanmadım. Olmayacak şeyler, benzerleri görülmeyecek insanlar anlatan hikâyeler arasında beğendiklerim yoktur demeyeceğim ama onlarda da hep gerçeği aradım. Aşağıdakilerden hangisi yazarın bu parçada savunduğu anlayış ile yazılmıştır?

(I) Ebeveynlerin, erkek çocuklarını yetiştirirken “Erkek adam yapar.” anlayışı, bugünkü kadın cinayetlerinin temelini oluşturuyor. (II) Sadece bu yıl, 440 kadın bu yanlış anlayışın ve eğitimin kurbanı oldu. (III) 1440 çocuk, henüz masal çağındayken bu şiddete tanık oldu ve annesiz kaldı. (IV) Bu çocuklar, yaşadıkları travmaları yardım almadan üzerlerinden kolay kolay atamayacaklar. (V) Onların yarasını sarmak adına toplum olarak hepimiz bir şeyler yapmalıyız. Bu parçada anlatılanların asıl nedeni numaralanmış cümlelerin hangisinde belirtilmiştir?

Sanatçının yazıları, onun anlık düşüncelerini yansıtır. Sanatçının zaman içinde pek çok fikrinin değiştiği görülür. O, insanın ilerleyen zaman içinde düşüncelerinde farklılaşma olmasını son derece tabiî ve gerekli bulur. Bunu, insanın gelişmeye açık olması şeklinde değerlendirdiği için kendi düşüncelerine her zaman şüpheyle bakar. Düşüncesi bir öncekini reddederek değişir, gelişir. Sürekli soru sorarak önceki fikirlerini reddederken hüküm vermekten kaçınır. Dogmatizme karşıdır. Kitaplarından birine “Ararken” adını vermesi bile onun sürekli bir arayış içinde olduğunu göstermektedir. Bu parçada sözü edilen sanatçıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

(I) Günümüzde komedi filmlerine konu olan “Fok balıkları çok yalnız!” ifadesinin aslında ne kadar da trajik olduğunun farkında mıyız? (II) “Küresel ısınma” terimini hayatın her platformunda işitirken bu kavramı bir masal kahramanı gibi görüyoruz. (III) Hatta kutuplarda ekosistem, flora ve habitatlar yok olurken biz bu durumu kanıksamakla meşgulüz. (IV) Aslında bir yok oluş yoluna yokuş aşağı giren bu canlıların bu durumuna alışmakla kalmayıp katkıda(!) da bulunuyoruz. (V) Öyle ya, bana dokunmayan fok balığı, yaşayabiliyorsa bin yaşasın! Bu parçada numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

I. Görünüşe göre hüküm vermeyin. II. Zengin bir kalp, ucuz bir ceketin altında olabilir. Yukarıda verilen II numaralı cümleyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

(I) Kitap; tarihi bir olayı anlatmasına karşın kitabın kurgusu, tarihin gerçek kesitlerinin sunumunun oldukça gerisinde. (II) İlginin içerikten uzaklaşıp yazarın kalemine yoğunlaşması da romandaki ayrı bir aksaklık. (III) Bu gösterişli kullanım kitabın sürükleyiciliğine gölge düşürüyor hâliyle. (IV) Dil, o kadar ince işlenmiş ki algınız ayrıntıların içinde seyir hâlinde. (V) Mekân tasvirlerine içinizin gitmemesi imkânsız. (VI) Suyun kıyısında yaşayan biri olarak bu kitap sayesinde şehrimi yeniden tanıdım diyebilirim. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinden başlayarak sözü edilen kitapla ilgili olumlu eleştiri yapılmaya başlanmıştır?

I. Ördekler, öyle bir yüzerler ki dışarıdan bakan biri onun hiçbir mücadele vermeden suyun yüzeyinde kendiliğinden âdeta süzüldüğünü sanır oysa gerçek, göründüğünden çok farklıdır; ilerlemek için yüzgeçleriyle suyun altında büyük bir mücadele vermektedir. II. Sosyal medyaya yansıyan mutlu, huzurlu görüntülerin perde arkasında da sorunlu hayatlar vardır; görünmez. Yukarıda verilen II numaralı cümleyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Türk Ceza Kanunu’na göre faille mağdur aynı kişi olamaz. Aşağıdaki dizelerden hangisi bu maddeyi ihlal etmektedir?

(I) Türk edebiyatının önde gelen romancılarından biri de Reşat Nuri Güntekin’dir. (II) Reşat Nuri’nin romanlarının nasıl bir sonla biteceğini önceden kestirmek son derece güçtür. (III) Romanlarının sonunda iyi zannettiğiniz kahramanlar kötü, kötü zannetiğiniz kahramanlar da iyi çıkabilir. (IV) Roman, olağan akışında ilerlerken önceden verilen küçük ayrıntılar romanın sonunda bir araya gelerek romanın bambaşka bir sonla bitmesine neden olabilir. (V) Bu ilginç tarz, Reşat Nuri’nin neredeyse bütün romanlarında kendini hissettir. Yukarıdaki parçada numaralanmış cümlelerden hangileri, paragraftaki bir başka cümlenin açıklayıcısı durumundadır?

I. Bedava peynir sadece fare kapanında olur. II. Öğüt, bir hazine kadar değerli olduğu halde genellikle bedava verilir. III. Bedava sirke baldan tatlıdır. IV. Bedava olan, aslında en pahalı ve bedeli en ağır olandır. V. Bedava olan hiçbir şeyin kıymeti bilinmez. Numaralanmış cümlelerden hangileri anlamca birbirine en yakındır?

“Sonbahar geldi, ağaçlar yapraklarını döktü.” cümlesinde, ağaçların yapraklarını dökmesi sonbaharın gelişine bağlanmaktadır. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde buna benzer bir durum söz konusudur?

Aşağıdakilerin hangisinde “Beni arasa da bulamaz.” cümlesinde olduğu gibi, belirli bir koşul gerçekleştiği halde istenilen amaca ulaşılamayacağı anlamı vardır?

I. Shakespeare’e göre dünya, büyük bir tiyatro sahnesi gibidir; herkes bu sahnede rolünü oynar, rolü bitince de bu sahneyi terk eder. II. Shakespeare’in dediği gibi dünya, büyük bir tiyatro sahnesi gibidir; herkes bu sahnede rolünü oynar, rolü bitince de bu sahneyi terk eder. Bu iki anlatım arasında nasıl bir anlam farkı vardır?

Birinin cümlesini ağzından çıktığı gibi iletmeye “doğrudan anlatım”, alıntı yapmadan iletmeye “dolaylı anlatım” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “doğrudan anlatım” vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “dolaylı anlatım” vardır?

(I) Pencereye yığılan çocukların şen kahkahaları çınladı kulaklarımda. (II) Kalın, koyu renk paltoma iyice sarındım ve kollarımı göğsümde bağladım. (III) Yine aynı yerde, orada, o sokakta, soluk sarı sokak lambasının tam altında üşüyordum. (IV) Titremekten yürüyemeyecektim sanki (V) Orada öylece yığılıp kalmaktan korktum. Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde kesinlik anlamı yoktur?

Ortaya çıkan bir durumun kaynağı planlanan bir durum ise orada amaç-sonuç ilişkisi vardır. Aşağıdakilerin hangisinde “amaç-sonuç ilişkisi” yoktur?

Bir olayın veya durumun gerçekleşmesinin başka bir olaya veya duruma bağlı olduğunu belirten cümlelere “koşul-sonuç” cümleleri denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “koşul-sonuç ilişkisi” vardır?

Bir metin veya cümlenin normal seyrinin aksine dönmesine anlatımın yönünün değişmesi denir. Türkçede bu; çeşitli bağlaç, edat ve eklerle mümkündür. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “anlatımın yönü” değişmemiştir?

Gerçekle mecazı beraber söyleyip mecazı kastetmeye “kinayeli anlatım (değinmece)” denir. Atasözlerinin birçoğu bu şekildedir. Aşağıdaki atasözlerinden hangisinde “kinaye” yoktur?

Bir sözün söylenmediği halde sezgi ve çıkarım yoluyla çıkan anlamına “örtülü anlam”, bu biçimdeki üsluba “örtük anlatım” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “örtülü anlam” yoktur?

Bir varlığın üyesi olduğu geniş gruptan dar gruba doğru anlatılışına “genelden özele”, tersine ise “özelden genele anlatım” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde genelden özele doğru bir sıralama yapılmamıştır?

Çok basamaklı sürece “aşamalı durum” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “aşamalı durum” yoktur?

I. O toplantının şirketimizin geleceği için ne kadar önemli olduğunu biliyorum fakat toplantıya katılamayacağım. II. Toplantının olacağı gün ve saatte annem ameliyat olacak. Yukarıda verilen II numaralı cümleyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde koşul anlamı yoktur?

Akla, sezgiye veya bazı verilere dayanarak olabilecek bir şeyi, bir olayı önceden kestirmeye “tahmin” denir. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “tahmin” anlamı yoktur?

Olmamış bir şeyi olmuş gibi düşünmeye “varsayım” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “varsayım” yoktur?

Kişi, eser, olay veya durumları çeşitli yollarla ve birçok yönden ele almaya “değerlendirme” denir. Değerlendirme öznel olursa aynı zamanda eleştiri (tenkit) olur. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “eleştiri” vardır?

Bir olay veya durumu araştırıp sonuç sunmaya saptama (tespit) denir. Saptama çoğu zaman nesnel bir değerlendirmedir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “öznel” bir saptama vardır?

Bir bilgi veya izlenimi tahmin veya neden-sonuç ilişkisinden faydalanarak sonuca vardırmaya “çıkarım” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir çıkarım yoktur?

Bir ifadeye duygu ve düşünce katmaya “yorum” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yorum yoktur?

İyiye yöneltme amacı taşıyan ifadeye “tavsiye (öneri)” denir. Bu öneri, tehlikeyi veya zararı önlemeye yönelikse aynı zamanda uyarı (ikaz, ihtar) olur. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “uyarı” vardır?

Hayıflanma cümlelerinde yapılmayan bir işten dolayı duyulan üzüntü söz konusuyken pişmanlık bildiren cümlelerde yapılan bir işten dolayı duyulan üzüntü söz konusudur. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde “pişmanlık” söz konusudur?

Bir kişinin eylemlerini ve kapasitesini yetersiz görmeye “küçümseme”, bir şeyin miktar veya ölçüsünü yetersiz görmeye “azımsama” denir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde azımsama ile küçümseme bir aradadır?

(I) Yaratıcı olmak bugün bireylerden beklenen ve istenen önemli bir özelliktir. (II) Nitekim günümüzde yaratıcı olmak, farklı ve yeni olanı ortaya koymak son derece önemlidir. (III) Yaşanılan yüzyıl, bilgi çağı olarak ifade edilmektedir. (IV) Bu çağda yeni ve özgün olanı üretebilmek, bu zamana kadar görülmeyen yeni bir şey ortaya koymak mühimdir. (V) Çünkü artık herkes istediği zaman bilgiye kolaylıkla ulaşabilmektedir. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangi ikisi anlamca birbirine en yakındır?

Stendhal, “Roman, yol boyunca gezdirilen bir aynadır.” demiştir. Sanatçı, bu sözüyle romanın hangi özelliğini belirtmek istemiştir?

Sanat, insanları hayatın asıl gerçekliğinden, yaşamanın gerçek amacından uzaklaştıran zararlı bir uğraş alanıdır. Bu cümleye göre sanatın zararlı bir uğraş alanı olma sebebi aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Tanım 1: Tarih, insan ve insan topluluklarının geçmişte meydana getirdikleri olayları, medeniyetleri ve birbirleriyle olan etkileşimlerini, yer ve zaman göstererek ve belgelere dayanarak, sebep-sonuç ilişkisi içerisinde objektif olarak inceleyen ve günümüz insanlarına anlatan sosyal bir bilimdir. Tanım 2: Edebiyat; kişinin duygu ve düşüncelerini, kendine has bir dil kullanarak, estetik kurallar çerçevesinde, kurmaca olarak dile getirmesi ve okuyucusuna ulaşma çabasıdır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi tarihle edebiyatın ortak özelliği olabilir?

Eliniz ayağınız tutuyorken sağlığınız yerindeyken gezin, eğlenin, hayatın tadını çıkartın. Yüreğiniz sizi nereye götürüyorsa oraya gidin çünkü bundan otuz yıl sonra yaptıklarınız için değil, yapmadıklarınız için pişman olacaksınız. Bu parçada altı çizili cümledeki düşünce aşağıdakilerden hangisinde yoktur?

(I) Atasözlerinin bazıları tabiat olaylarını sürekli izleyerek nasıl oluştuklarını, ne gibi sonuçlar verdiklerini bildirir. (II) Birçoğu da ders ve öğüt verir. (III) Bir kısmı gelenek ve görenekleri yansıtır. (IV) Kimilerinde de milletimizin nükte gücüyle ortaya koyduğu bir yergi söz konusudur. (V) Büyük bir çoğunluğunda da mecazlı anlatım vardır. Bu parçada numaralanmış cümlelerdeki açıklamalara aşağıdaki atasözlerinden hangisi örnek olarak gösterilemez?

I. Şair; müziğe yakın bir ritmin, ahengin, söyleyişin ön planda olduğu ve içinde şiirsel ögelerin dışında hiçbir şey barındırmayan şiirler kaleme almış. II. Şair; döneminin toplumsal sorunlarına karşı duyarsız kalmamış, şiirlerinde bu sorunlara çözümler üretmiştir. III. Şairin şiirleri; ritim, ahenk ve söyleyiş yönüyle bestelenmeye çok uygun olduğundan müzikle uğraşanlar onun şiirlerini bestelemiştir. IV. Şair, şiir için şiir anlayışından hareketle şiiri düşüncelerini yaymada bir araç olarak kullanmamış; şiirinde musikiye, ahenge önem vermiştir. V. Şair, şiirlerinde söz sanatlarına, kafiyeye, imgelere yer vermemiş; şiirlerini herkesin anlayacağı bir şekilde kaleme almıştır. Yukarıdaki numaralanmış cümlelerden hangileri anlamca birbirine en yakındır?

0-6 yaş çocuğunun ……… önemli eğitim ortamı vardır. Söz konusu bu ortamlar, çocuğun ailesi ve okul öncesi eğitim kurumlarıdır. Bu eğitim ortamından ……… sosyo-kültürel düzeyi, çocuk eğitimine bakış açısı ve bu konudaki tutumları, çocuğun gelecek yaşamını önemli ölçüde etkilemektedir. Bu parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi sırasıyla getirilmelidir?

(I) Dilimiz, konuşma dilimizden çok yazı dilimiz, yıllardan beri durmadan değişiyor. (II) Değişmesini bir dileyen oldu bir buyuran oldu diye değil; değişmesi gerektiği için, değiştirmek zorunda olduğumuzdan, içimizden duyduğumuz için değişiyor. (III) Elimizdeki dille, dünden kalan dille, istediğimizi söyleyemediğimiz için değişiyor. (IV) Bu değişme bir bakıyorsunuz hızlanıyor, bir bakıyorsunuz ağırlaşıyor. (V) Artık duracak sanıyorsunuz ama durmuyor, durdurmak da kimsenin elinde değil. Bu parçada “dilimizin değişmesinin nedeni” numaralanmış cümlelerin hangilerinde belirtilmiştir?

(I) Acaba dostluğu arattıran sebep güçsüzlük veya ihtiyaç mıdır? (II) Acaba karşılıklı yardımlaşmaya girişirken insanların amacı tek başlarına pek başaramayacakları şeyi bir başkasının yardımıyla elde etmek, sırası gelince karşılığını yapmak mıdır? (III) Yoksa bu yardımlaşma dostluğun özelliğidir de dostluğun daha derin, daha asil, sırf doğanın yarattığı başka bir nedeni mi vardır? (IV) Dostluğun temeli olan sevgi, insanların yakınlık duygularıyla birbirine bağlanmasında başlıca nedendir. (V) Bu da gösteriyor ki dostluğu ihtiyaçlar değil, doğa yaratır ve dostluğun doğuşunda ruhların sevgi ve bağlanması vardır. Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde bir “çıkarım” söz konusudur?

(I) Sami Paşazade Sezai, “Sergüzeşt”i Londra Büyükelçiliğine ikinci kâtip olarak tayin edildiği yıllarda yazmıştır. (II) Roman ilk kez 1888’de eski harflerle basılmıştır. (III) Eser, realist anlayışla yazılmış ilk romandır. (IV) Ayrıca kölelik ve cariyelik konusunu işleyen ilk roman olma özelliğini de taşır. (V) Roman yayımlandıktan sonra yazar, hükümet tarafından takibe alınmış; bir müddet göz hapsinde tutulmuştur. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi “içerik”le ilgilidir?

(I) Kalesekizi; kıvrımlı yolları, taştan ve topraktan evleri ile ilçenin en yüksek yaylası konumunda. (II) Göz alabildiğine her yer sadece kiraz tarlası ve burada başka hiçbir meyve yok. (III) Kirazların hasat edildiği yaz aylarında kasabalının en büyük sorunu işçi bulamamak. (IV) Gerçekten de maddi durumu iyi olmayan bazı ailelerin devletten aldığı yardımla geçinip iş gücüne katkı sağlamak istememesi, onların dürüstlüklerine gölge düşürüyor. (V) Kasabalının diğer önemli bir sorunu ise kiraz alımı için ilçeye yeterince tüccarın gelmemesi. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisinde “eleştiri” yapılmıştır?

I. Cömertlik, insanlara iyiliği gizli yapmaktır. II. Cömertlik, daha büyüklerine ulaşmak için menfaatleri maskelenmiş bir açgözlülüktür. III. En cömert insan muhtaçken verebilendir. IV. Tuzağa saçılan taneler cömertlik değildir. V. Bir elin verdiğini öbür elin görmesin. Yukarıda numaralanmış sözler verdikleri mesaj yönüyle ikişerli eşleştirilirse hangisi dışta kalır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “değerlendirme” söz konusu değildir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisi “üslup”la ilgilidir?

(I) Behçet Necatigil, Türk şiirine kendi damgasını vurmuş önemli şairlerimizdendir. (II) Şiir evrenini ilk olarak Garip çizgisinde şekillendirmiş ve sonrasında da güçlü şiirler kaleme almıştır. (III) Kendine has bir üsluba sahip olan şair, zihnimizde ayrı bir tat bırakan birçok şiir yazmıştır. (IV) Şiirlerinde oluşturduğu yeni çağrışım yumakları onun dili ne kadar titizlikle kullandığının bir göstergesidir. (V) Sevgi, aşk ve yaşamı zamanın akışına karşı bir tutunma noktası sayan şair, yaşamın anlık kesitlerini sunuyor okuyucusuna. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisinde “yoruma” yer verilmemiştir?

(I) Eski öğrencim, şiire merak sarmış; şiir kitabı çıkarmak istiyormuş. (II) Benim de şiirlerle aramın iyi olduğunu bildiğinden olsa gerek içinde onlarca şiirinin olduğu defteri gönderdi bana. (III) Şiirlerini inceleyip görüşlerimi kendisiyle paylaşmamı istedi. (IV) Şiirlerini incelediğimde şiirlerinin imgelerden yoksun, özgünlükten uzak ve onları son derece başarısız buldum. (V) Kitap yayımlandığında hayal kırıklığına uğrayacağını şimdiden söyleyebilirim. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisinde “ön yargı” söz konusudur?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “şaşırma” anlamı yoktur?

(I) Anadolu; yüzyıllar boyunca birçok kültüre, millete ev sahipliği yapmış bir coğrafyadır. (II) Medeniyetler beşiği olan Anadolu’da tarih boyunca savaşlar, acılar hiç eksik olmamıştır. (III) Bu acılar kimi zaman bir türkü, kimi zaman da bir öykü olup yılları aşarak günümüze kadar gelmiştir. (IV) Kimi turnalardan haber beklemiş, kimi sevdiğine seher yeliyle haber göndermiş, kimi de “yüksek yüksek tepeler”- den annesine özlemini haykırmıştır. (V) İşte bu yüzdendir ki türküler geçmişten geleceğe düşülmüş acı notlardır. Bu parçada Anadolu’ya “medeniyetler beşiği” denmesinin nedeni kaçıncı cümlede açıklanmıştır?

(I) Her gün akşam en az yarım saat mutlaka kitap okurdu. (II) Kitabı okurken çocuğunun onu görebileceği bir yere geçerdi. (III) Bunu yıllardır alışkanlık hâline getirmişti. (IV) Kendisi de bu okuma alışkanlığını küçük yaşlarda edinmiş olmalıydı. (V) Bu güzel alışkanlığını çocuklarına da aktarmak istiyordu. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisinde “olasılık” anlamı söz konusudur?

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde “nesnel bir anlatım” söz konusudur?

(I) Sosyal medya, hayatımızın ayrılmaz bir parçası oldu. (II) Telefonu elimizden düşürdüğümüz anlarda onun eksikliğini yoğun olarak yaşıyoruz. (III) İlk çıktığı anlarda da böyleydi ama son birkaç yıldır ağırlığını daha da hissettirmeye başladı. (IV) Hayatımızda ne var ne yok hepsini orada paylaşıyoruz. (V) Öyle ki yaptığımız paylaşımlara az beğeni geldiğinde moralimiz bozuluyor. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde “karşılaştırma” anlamı vardır?

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde “öznel bir anlatım” söz konusudur?

(I) Türk edebiyatının yazarlarından Şinasi’nin kaleme aldığı Şair Evlenmesi, ilk tiyatromuzdur. (II) Eserde görücü usulüyle evliliğin sakıncaları, çarpıcı bir şekilde anlatılmaktadır. (III) Batılı tutum ve davranışı, kılık ve kıyafetiyle pek sevilmeyen Şair Müştak Bey, sevdiği Kumru Hanım’la kılavuz aracılığıyla evlenmiştir. (IV) Nikah sonrasında kendisiyle evlendirilen kişinin, Kumru Hanım’ın ablası Sakine Hanım olduğunu görünce itiraz eder. (V) Müştak Bey’in imdadına arkadaşı Hikmet Bey yetişir. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi kişisel düşünce içermektedir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde üslupla ilgili bir özelliğe değinilmiştir?

(I) Nasıl doğuşumuz bizim için her şeyin doğuşu olduysa ölümümüz de her şeyin ölümü olacaktır. (II) Öyle ise, yüz sene daha yaşamayacağız diye ağlamak, yüz sene evvel yaşamadığımıza ağlamak kadar deliliktir. (III) Ölüm, başka bir hayatın kaynağıdır. (IV) Ölüm, uzun ömürle kısa ömür arasındaki farkı kaldırır çünkü yaşamayanlar için zamanın uzunu kısası yoktur. (V) Aristo, Hypanis Irmağı’nın suları üstünde bir tek gün yaşayan küçük hayvanlar bulunduğunu söyler. Parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

Romanın okuyucuyu bu kadar ……………… sebebi, kahramanların ………………………. olmasıdır. Bu cümlede boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

Sanat, toplumsal bir çabadır; toplumdan gelir, topluma döner. Fakat gelenle giden aynı şey değildir. Aynı şey değildir çünkü… Bu cümlede boş bırakılan yere, aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

(I) “Mona Lisa” tablosundaki kadının kimliği, hâlâ bir sır perdesinin ardında gizli. (II) Kimi uzmanlar, ressamın kendisini kadın kimliğiyle resmettiğini söylerken kimileri de Leonardo da Vinci’nin hiçbir model kullanmadığını, bunun yerine hayalindeki bir kadını resmettiğini düşünür. (III) Bilindiği kadarıyla tablo 16. yy.da Kuzey İtalya’da yapılmış. (IV) Ressam, tabloyu ölümünden kısa bir süre önce Kral Franz l’e sattığı için tablonun kimin tarafından sipariş edildiği bile bilinmemekte. (V) Bir zamanlar Napolyon’un yatak odasını da süsleyen tablo, 20. yy.ın başından bu yana Paris’teki Louvre müzesinde sergilenmekte. Mona Lisa tablosuyla ilgili bilgilerin verildiği bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

Edebiyat eğitiminin amacı; kişilere düşünme, konuşma, yazma eğitimi vermek ve estetik seçicilik kazandırmaktır. Aşağıdaki cümlelerden hangisi yukarıdaki cümleye anlamca en yakındır?

İnsanların yüzlerinin ve gözlerinin rengi başka başka da olsa gözyaşlarının rengi hep aynıdır. Aşağıdaki cümlelerden hangisi yukarıdaki cümleye anlamca en yakındır?

Bir sorunu çözmek, bir amaca ulaşmak için öne sürülen görüş ve düşünceleri içeren cümlelere “öneri cümleleri” denir. Aşağıdaki cümlelerden hangisi bir “öneri” içermemektedir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem koşul hem uyarı anlamı vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “beğenme” vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “gerçekleşmemiş bir beklenti” söz konusudur?

(I) Bu şiir kitabını çevirebileceğimi sanmıyorum. (II) Kaldı ki şiirin çevrilebileceğine de inanmıyorum. (III) Şiiri ait olduğu dilden alıp başka bir dile aktarırsanız o şiirin tılsımı bozulur. (IV)Tabii boş durmak da bana göre değil. (V) Bu yaz James Thurber’ın Further Fables adlı eserini Türkçeye çevirmeyi planlıyorum. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangisinde bir “tasarı” dile getirilmiştir?

Rahatsızlık duyduğumuz konuyu bizzat rahatsızlık duyduğumuz kişinin kendisine ifade ettiğimiz cümleler, sitem cümleleridir. Rahatsızlığımızı rahatsız olduğumuz kişiye değil de bir başkasına anlattığımız cümleler ise yakınma cümlelerdir. Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir sitem söz konusudur?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “kabul etmeme” anlamı vardır?

Aşağıdaki cümlelerle ilgili ayraç içinde verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

(I) Şiir dinletimiz için Türk edebiyatının seçkin şairlerinden on üç şiir seçtik. (II) Gönüllü ve yetenekli öğrencilerden oluşan bir ekip kurduk. (III) Diğer öğrenciler ders bitiminde evlerine giderken seçilen bu öğrenciler provalar için okulda kaldılar. (IV) Okulumuzun gösteri salonunun olmaması ekip olarak hepimizin performansını düşürdü. (V) Sene sonunda dillere destan bir dinleti ile emeğimizin karşılığını aldık. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisinde bir sorundan söz edilmektedir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “uyarı” anlamı vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birinci cümle, ikinci cümlenin yorumudur?

(I) Ben hep acı içinde yaşayan bir adamım. (II) Bu sıkıntı âdeta kendimi bildiğim anda başladı. (III) Belki daha dört yaşında yoktum. (IV) Son derece hassas bir bir mizaca sahip olduğumdan beni üzen şeylerin hiçbirini unutmadım. (V) Anılarım sanki yalnız hüzün için yapılmış. Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde neden-sonuç ilişkisi vardır?

(I) Geçen ay yayımlanan bu romanda insanoğlunu gelecekte nelerin beklediği anlatılıyor. (II) Özellikle iklim değişmesi ve bunun yarattığı olumsuz sonuçlar, roman kahramanının kişiliğinde başarılı bir şekilde yansıtılmış. (III) Kitabın yakın gelecekte bizi bekleyen önemli sorunları işliyor olması onun önemini bir kat daha artırıyor. (IV) Bilinçli bir neslin yetişmesi adına bu tür kitaplara daha fazla ihtiyaç olduğu çok açık. (V) Bu yüzden bu tür romanları okuyarak ve okutarak bu türün gelişmesine katkı sağlamak hepimizin asli görevi. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisinde kişisel düşünceye yer verilmemiştir?

(I) Türk mitolojisinde geçen bazı hayvanlara ötekilere göre daha fazla değer verilmiştir. (II) Oğuz Kağan Destanı’nda gök kurdun bir ışıkla beraber ortaya çıkması bunlardan biri. (III) Canavar olarak da bilinen kurtlar göründüğünün aksine oyuncu ve utangaç bir çocuğu anımsatan hayvanlardır. (IV) İnsanlar, kurdun gerçekten bir canavar mı yoksa utangaç sevimli bir hayvan mı olduğu konusunda sık sık fikir ayrılığına düşmüşlerdir. (V) Tartışmasız olan şey ise kurtlar bugünkü köpeklerin atalarıdır. Parçadaki numaralandırılmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

(I) Dişi kediler sağ patilerini daha iyi kullanırken, erkek kediler çoğunlukla sol patide iyidirler. (II) Kedi sahiplerinin yüzde 17’sinden fazlası üniversite mezunudur. (III) Kediler, yemeklerde tatlıyı ayırt edemezler. (IV) Kedi sahibi erkeklerin daha iyi birer âşık olduklarına inanılır. (V) Bir kedinin beyin yapısı ve beyninin işleyişi insanınkini andırır. Kedilerle ilgili bilgilerin verildiği bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

Aşağıdaki yargılardan hangisi kişisel düşünce içermemektedir?

(I) Başarmak, “baş” sözcüğünden türemiş olup Türkçe kökenli bir sözcüktür. (II) Başa geçmenin, yani başarmanın sırrı ise okumaktır. (III) Yüzyılların deneme ve araştırma ürünlerinden yararlanmak, uygar ve kültürlü bir insan olmak için çok okumalıyız. (IV) Okul kitaplarıyla yetinmemeliyiz. (V) Okuma olayı bir uzun yolculuktur; aklımız erdiğinde başlar, mezarda biter. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangisi kişisel düşünce içermemektedir?

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde tahmin söz konusudur?

Hayatta iki şeye güveniyorum: Biri aynaya baktığımda gördüğüme, diğeri yukarı baktığımda göremediğime. Bu cümlede sözü söyleyen kişinin güvendiği iki şey aşağıdakilerden hangisidir?

İyi insanlar daima kaybeder çünkü adil dövüşürler. Anlamca yukarıdaki cümleye en yakın cümle aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “bencillik” anlamı vardır?

Dünya mükemmel olmadığı için sanat vardır. Aşağıdaki cümlelerin hangisi yukarıdaki cümleyle anlamca özdeştir?

Karanlıktaysan gölgen bile seni yalnız bırakır. Anlamca yukarıdaki cümleye en yakın cümle aşağıdakilerden hangisidir?

İstediğin şeyin gerçekleşmemesi için onu yarına bırakman yeterlidir. Anlamca yukarıdaki cümleye en yakın cümle aşağıdakilerden hangisidir?

Başka insanların yüzüne bakabilmek için ilk önce kendi yüzüme bakabilmeliyim, çoğunluğa bağlı olmayan tek şey insanın vicdanıdır. Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki cümleyle paralellik göstermez?