Blog

Cihan seninle dolu, değilsin sen cihanda../ Her şey kaybolmuş sende, sen yoksun ortada/ Hem gizlisin hem aşikar/ Ne bir yer içindesin ne bir yerin üstünde/ Konuşkanlığındır suskunluğunun sebebi/ Görünürlüğündür gizliliğinin sebebi./ Yukarıdaki dizelerde kaç isim tamlaması vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde diğerlerinden farklı bir ad tamlaması kullanılmıştır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde diğerlerinden farklı bir ad tamlaması kullanılmıştır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde zincirleme isim tamlaması vardır?

Tanzimat ve ondan sonra gelen yeniliklerle edebî ve fikir hayatımız, Batı ile tanıştı.1860 yılında “Tercüman-ı Ahval” gazetesi yayımlanmaya başlanır ki bu aynı zamanda Tanzimat edebiyatının da başlangıcıdır. Bu dönemde edebiyatımızda birçok yenilik olmuştur. Bu parçada aşağıdakilerden hangisinin örneği verilmemiştir?

Aşağıdaki tırnak içinde verilen birleşik isimlerden hangisi farklı bir tamlamayla kurulmuştur?

Şairim,/ Zifiri karanlıkta gelse şiirin hası/ Ayak seslerinden tanırım./ Ne zaman bir köy türküsü duysam/ Şairliğimden utanırım./ Bu şiirde kaç belirtisiz isim tamlaması vardır?

Sen uykusuzluk nedir(I), bilir misin?/ Tırnaklarınla yastığını(II) parçaladın mı?/ Gözlerini tavana dikip/ Düşündüğün oldu mu(III) bütün gece/ Ve bütün bir gün(IV)/ Belki gelir(V) ümidiyle bekledin mi hiç?/ Bu şiirde altı çizili bölümlerden hangisinde bir cümle tamlayan görevindedir?

I. Hani o bırakıp giderken seni Bu öksüz tavrını takmayacaktın? II. Alnına koyarken veda buseni Yüzüme bu türlü bakmayacaktın? III. Gelse de en acı sözler dilime Uçacak sanırım birkaç kelime. IV. Bir alev hâlinde düştün elime Hani ey gözyaşım akmayacaktın? Numaralanmış dizeler için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıdaki dizelerin hangisinde belirtisiz isim tamlaması yoktur?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde tamlayanıyla tamlananı yer değiştirmiş belirtili isim tamlaması vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birden fazla tamlayanın bir tamlanana bağlandığı isim tamlaması vardır?

Karşıma çıkan her şey yetersiz. Soluduğum her şey yetersiz. Dalgalar, odalar, mekânlar, sevgiler yetersiz. Suların tadı yetersiz. Günlerin uzunluğu yetersiz. Haftaların günleri yetersiz. Bu paragrafta kaç belirtili isim tamlaması vardır?

I. Uyandım uyandım, hep seni düşündüm Yalnız seni, yalnız senin gözlerini II. Çıkar giderim bu kentten daha olmazsa, Sensizliğin bir adı olur, bir anlamı olur belki III. Kaç kez sana uzaktan baktım 5.45 vapurunda; Hangi şarkıyı duysam, bizim çin söylenmiş sanki IV. Anımsamıyorum yarı dolu bir bardaktan su içtiğimi Ve içim götürmez kenarından kesilmiş ekmeği V. Bir gece yarısı yazıyorum bu mektubu Yalvarırım onu okuma çarşamba günleri Numaralanmış dizelerin hangisinde isim tamlaması yoktur?

Aşağıdaki dizelerden hangisinde belirtili isim tamlaması vardır?

I. Mehlika Sultan’a âşık yedi genç Gece şehrin kapısından çıktı. II. Her günün ufkunu sardıkça gece Dediler: ”Belki bu son akşamdır” III. Bu emel gurbetinin yoktur ucu; Daimâ yollar uzar, kalp üzülür IV. Mehlika’nın kara sevdalıları Vardılar çıkrığı yok bir kuyuya, V. Su çekilmiş gibi rü’yâ oldu!.. Erdiler yolculuğun son demine. Yukarıda numaralanmış dizelerin hangisinde zincirleme isim tamlaması vardır?

Ben, dünyanın mide bulantısı(I), safrası, karın ağrısıyım. Üvey evladı, istenmeyen tüyü… Ben, bu dünyanın kırılan tırnağıyım(II). Şemsiyeler açtığı yağmuru, delik deşik uykusuyum(III). “Peki şimdi ne oldu?” suyum. Gözlüğündeki buğu, açmadığı telefon, su damlatan musluğuyum(IV). Kapıya çıkarmayı unuttuğu çöpü, dișindeki çürüğüyüm(V) ben bu dünyanın. Dudağındaki çatlağı, boğazındaki gıcığı, saçındaki kırığıyım. Bu dünya beni ezelden ebede sevmedi, sevmeyecek. Ben, bu dünyaya hiç ait olmadım. Bir tek seni severken affetti bu dünya beni. Ben, başımı dizine… Bu dünyanın… Bir tek seni severken… Hırıltısız bir nefes… Numaralanmış bölümlerden hangisi zincirleme isim (ad) tamlamasıdır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki belirtisiz isim tamlamasında, tamlayan tamlananın türünü belirtmektedir?

Aşağıdaki cümlelerde geçen isim tamlamaları için yay ayraç içinde belirtilenlerden hangisi yanlıştır?

Bin atlı(I) akınlarda çocuklar gibi şendik Bin atlı o gün(II) dev gibi bir orduyu(III) yendik Haykırdı ak tolgalı beylerbeyi(IV):”İlerle! Bir yaz günü(V) geçtik tunadan kafilelerle Yukarıdaki altı çizili bölümlerden hangisi sıfat tamlaması değildir?

I. Zil, şal ve gül. Bu bahçede raksın bütün hızı… Şevk akşamında Endülüs üç defa kırmızı… II. Aşkın sihirli şarkısı yüzlerce dildedir. İspanya neşesiyle bu akşam bu zildedir. III. Alnında halka halkadır âşüfte kâkülü, Göğsünde yosma Gırnata’nın en güzel gülü IV. Raks ortasında bir durup oynar, yürür gibi; Bir baş çevirmesiyle bakar öldürür gibi… V. Gözler kamaştıran şala, meftûn eden güle, Her kalbi dolduran zile, her sîneden: ‘Ole!’ Numaralanmış beyitler için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

(I) “Genç Werther’in Acıları” adlı romanın başlıca konusu, kahramanın büyük ölçüde platonik aşkı ve bu aşkın intiharla bitmesidir. (II) Bu konu, Goethe’ye yabancı değildir. (III) Goethe’nin tanıdık ve bildik çevresinde evli bir kadına vurulan ve vurulduğu kadına kavuşamadığı için intihar yolunu seçenler vardır. (IV) Romanın kadın figürü olan Lotte, Goethe’nin tanıdığı kadınlardan esintiler taşır. (V) Bu bakımdan Goethe’nin “Genç Werther’in Acıları”nda gerçek yaşamda olabilen bazı olayları yazınsal bir kurguyla anlatılaştırdığı, dolayısıyla da başarıyla sanatsallaştırdığı söylenebilir. Bu paragrafta numaralanmış cümleler için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde geçen isim tamlamasının özelliği önünde doğru açıklanmamıştır?

Aşağıdaki dizelerden hangisinde tamlayanla tamlanan arasına sözcük girmiş bir isim tamlaması kullanılmıştır?

Belirtili ad tamlamalarında tamlayan çoğul, tamlanan da belgisiz bir sözcük olursa tamlayan eki “-in” yerine “-den” eki kullanılabilir. Aşağıdakilerden hangisinde yukarıda sözü edilen bu durumu örnekleyen bir kullanım vardır?

Belirtili ad tamlamalarında kimi zaman tamlayan ile tamlanan yer değiştirebilir. Aşağıdakilerden hangisinde tamlayanıyla tamlananı yer değiştirmiş bir isim tamlaması yoktur?

Aklın süsü dil, dilin süsü sözdür; insanın süsü yüz, yüzün süsü gözdür. Bu cümlede kaç isim tamlaması vardır?

Belirtili ad tamlamalarında tamlayan, tamlanan ya da her ikisi birden zamir olabilir. Aşağıdaki cümlelerden hangisinde isim tamlamasının tamlayanı da tamlananı da zamirdir?

Ad tamlamalarında tamlayan ortak kullanılabilir. Aşağıdaki isim tamlamalarının hangisinde tamlayan ortak kullanılmıştır?

I. Gençliğin kıymeti ihtiyarlıkta bilinir. II. Fukaranın tavuğu tek tek yumurtlar. III. Büyük başın derdi büyük olur. IV. Cennetin kapısını cömertler açar. V. Çiftçinin ambarı sabanın ucundadır. Numaralanmış atasözlerinin hangisinde birden fazla ad tamlaması vardır?

Aşağıdaki atasözlerinin hangisinde hem isim hem de sıfat tamlaması kullanılmıştır?

“İyi” sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde adlaşmış sıfat olarak kullanılmamıştır?

Aşağıdakilerin hangisinde soru anlamı sıfatla sağlanmıştır?

Bir sıfat tamlamasında adla sıfatın yeri değiştirilerek ada üçüncü tekil kişi iyelik ekinin (-i, -si) getirilmesiyle “birleşik sıfat” oluşturulabilir. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bu yolla oluşturulmuş birleşik sıfat örneği vardır?

Olaylı (I) maçtan sonra çatlak(II) ayağımı sürükleyerek bitkin(III) bir halde eve girdim. Daha büyük(IV) herhangi bir(V) sorun olmadığına şükrettim. Yukarıdaki parçada numaralanmış sıfatlardan hangisi yapısı yönüyle diğerlerinden farklıdır?

Bir zamanlar gazel yazmak da elbette züppelik sayılan yepyeni bir şeydi; aradan elli yıl geçip de herkes alışınca gazel yazmak eskidi. Günümüzde gençlerden kaçı gazel yazıyor ki? Bu parçada aşağıdakilerden hangisinin örneği yoktur?

(I) Sanat, edebiyat meselesi üzerinde fikir yürütmeye, münakaşalara girişmeye gençliğimde bayılırdım. (II) Ama hızla akıvermiş olan şu birkaç ayın arkasındaki geçmiş, şimdi bana ne kadar uzak görünüyor! (III) Böyle hem uzaklık hem de yakınlık hislerinin birleşivermesinden insan tuhaf oluyor. (IV) Gençlik yıllarımda eleştirilerin boşluğunu, gereksizliğini o kadar duydum ki benim de bunlarla uğraşmış olmama şaşıyorum. (V) Güzel bulduğumuza hayran olmak, güzel bulmadığımızdan da kaçınmak için sebepler mi göstermek lazım? Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde sıfat vardır?

Yürümeyi yeniden öğrenen felçli (I) bir çocuk gibi/ Sokağa çıkmalıyım şimdi ve çoktandır/ İhmal ettiğim (II) dostlara yeni (III) bir adres bırakmalıyım./ Pencereleri açmalı, kitapları düzenlemeliyim./ Belki (IV) bir yağmur yağar akşama doğru/ Yarıda bıraktığım (V) şiirleri tamamlarım./ Bu şiirde numaralanmış sözlerden hangisi sıfat değildir?

Ben, hiçbir (I) zaman eski(II) şairlerimizden bütün bütün(III) yüz çevirelim demedim. Fuzûlî’yi, Bâkî’yi, Nâilî’yi, Nefî’yi, Nedîm’i, Galip’i daha başkalarını da ne kadar sevdiğimi beni tanıyanların hepsi bilir. Gençlerde o şairler için muhabbet uyandırmaya elimden geldiği(IV) kadar çalıştım. O(V) sözümü, edebiyat tarihi anlayışını eleştirirken söylemiştim Bu parçada numaralanmış sözlerden hangileri sıfat değildir?

Aşağıdakilerden hangisinde “-den / -dan ” eki eklendiği ismi sıfat yapmıştır?

I. Sezsem de her şeyi ıslak saçından II. Gönlümde arındın bütün suçundan III. Girdiğim sayısız günah içinden IV. Sana konduracak toz bulamadım Bu dörtlükteki numaralandırılmış dizelerle ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

Bizim köyümüzün güzel(I) kadınları, yakışıklı (II) erkekleri, masum (III) ve sevimli (IV) çocukları (V) vardır. Bu cümledeki numaralanmış sözlerden hangisi niteleme amacıyla kullanılmamıştır?

Sıfatlar, niteleme ve belirtme sıfatları olmak üzere iki ana gruba ayrılır. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde hem niteleme hem belirtme sıfatı kullanılmıştır?

I. Toplantıya kendini kanıtlamış bazı yöneticiler de katıldı. II. Bu soruyu ancak zeki ve çalışkan öğrenciler çözebilir. III. Seniha, o iki kişiyi de istemediğini babasına söylemişti. IV. Seninle başka bir gün görüşsek olur mu? V. Bu elbise niçin güzel görünmüyor benim üzerimde? Numaralanmış cümlelerin hangisinde hem niteleme hem belirtme sıfatı almış bir isim vardır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “bu” sözcüğü diğerlerinden ayrı bir görevde kullanılmıştır?

Gözyaşı ile yıkanan (I) bir(II) yüzden daha(III) temiz(IV) ve güzel(V) bir yüz olamaz. Bu cümlede numaralanmış sözlerden hangisi sıfat değildir?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir ad birden fazla sıfatla nitelenmiştir?

Sıfatlar çekim eki aldığında sıfatın önündeki isim düşer ve sıfat adlaşır. Aşağıdakilerin hangisinde çekim eki aldığı halde ardındaki isim düşmemiş bir sıfat vardır?

Sıfatlar, niteledikleri veya belirttikleri isimlerin önünde yer alır. Aşağıdakilerin hangisinde bu duruma istisna olabilecek bir sıfat tamlaması vardır?

Milli edebiyatı, 1911’de Selanik’te çıkarılmaya başlanan “Genç Kalemler” dergisi etrafında toplanan genç sanatçılar oluşturur. Bu yıllarda devlet, siyasi yönden çöküntü içindedir. Gençler, bu dönemde memleketi kurtarmak için ortaya çıkmış olan Osmanlıcılık, İslamcılık ve Türkçülük ideolojilerinden Türkçülük fikrini seçerek bunun savunuculuğunu yapar. Bundan sonra İstanbul’da birbirini izleyen milliyetçi derneklerle “Türk Derneği”, “Türk Yurdu”, “Türk Ocağı” adını taşıyan dergiler bu akımın kültür ve edebiyat alanlarında birer yayın organı oldular. Bu parçayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir isim hem niteleme hem de belirtme sıfatı almıştır?

Aşağıdaki cümlelerden hangisinde “bir” sözcüğü belgisiz sıfat olarak kullanılmamıştır?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde kurallı birleşik sıfata örnek vardır?

“Sıfatların nitelediği isimler düşerse sıfat adlaşır.” Aşağıdaki cümlelerin hangisinde böyle bir kullanım yoktur?

Dönülmez akşamın ufkundayız, vakit çok geç;/ Bu, son fasıldır ey ömrüm nasıl geçersen geç! Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi yoktur?

Bir uykuyu (I) cananla beraber (II) uyuyanlar,/ Ömrün bütün (III) ikbalini vuslatta duyanlar,/ Bir (IV) hazzı tükenmez gece sanmakla zamanı,/ Görmezler ufuklarda (V), şafak söktüğü anı./ Bu şiirde altı çizili sözcüklerden hangileri isimdir?

Senden boşalan bağrıma (I) gözyaşlarım (II) dolmuş!/ Gördüm ki yazın bastığımız otlar solmuş./ Son demde bu mevsim gibi benzim (III) de kül olmuş./ Geçtim (IV) yine dün eski hazan bahçelerinden! (V)/ Bu dizelerde numaralanmış sözcüklerden hangisi iyelik eki almamıştır?

(I) Övülmek her kişi için, hele tuttuğu işi kendine gerçekten dert edinmiş her kişi için, gerekli azıktır. (II) Özenerek ortaya koyduğumuz şey beğenilsin, benzerlerimizi ilgilendirsin isteriz. (III) Pazara götürdüğü mala alıcı bulamayan adamın içi ne oluverir, bir düşünün! (IV) Bu dünya pazarında hepimiz bir malın satıcısıyız; alıcı çıkmadığında boynumuz bükülür, öz güvenimize bir kurt düşer. (V) Neymiş eksiğimiz, söyleseler bari çünkü eleştiri de bir bakıma övmenin kardeşidir, bir ilgiyi gösterir. Bu parçada numaralanmış cümleler için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

(I) Ne kadar cesur olursak olalım, yokluk insanı ürkütüyor. (II) İz bırakmadan silinmek, bir kurbağa gibi ölmek, bütün rüyalarımızla, bütün acılarımızla yok olmak… (III) İnsan zekâsı bu kadar trajik bir sonu zor kabul ediyor. (IV) Vücudumuzu aşmak, “ben”in dar ve sevimsiz geometrisinin ötesine geçmek, sonsuza yönelmek, bir insana sarılmak, hatıralarda yaşamak… (V) İşte bunlar aşkın, dinin ve kahramanlığın kaynaklarıdır. Bu parçada numaralanmış cümlelerden hangilerinde durum eki almış bir isim yoktur?

Olur mu böyle (I) olur mu?/ Evlat (II), babayı (III) vurur mu?/ Sizi millet hainleri (IV),/ Bu dünya (V) size kalır mı? Bu şiirde numaralanmış sözcüklerin hangisi isim görevinde kullanılmamıştır?

Değişir rüzgârın yönü,/ Solar ansızın yapraklar;/ Şaşırır yolunu denizde gemi,/ Boşuna bir liman arar./ Bu dizelerde ad göreviyle kullanılmış kaç sözcük vardır?

Ülkemize (I) göz dikenler anlaşmazlık içindeydiler (II). Bazıları topraklarımızı ele geçirmek istiyordu, bazıları bizi sömürerek sanayi ve ticaretlerini (III) geliştirmek. Birincisi (IV) gizli niyetini şairane sözlerle maskeliyordu: Acı çeken insanlığı rahata kavuşturacak, din kardeşlerini kurtaracak, ezilen kavimlerin zincirlerini kıracaklardı. Bu kutsal emeller uğrunda (V) ülkemize gireceklerdi. Bu parçada numaralanmış sözcüklerden hangisi durum ve iyelik ekini birlikte almamıştır?

Bir romanı yaşanmış gibi etkileyici yapan, okurları da o yaşanmış serüvenin içinde yaşatan, yalnızca yazarın anlatım ustalığıdır. Bu cümlede aşağıdakilerden hangisine yer verilmemiştir?

I. Farklı düşüncelere saygı göstermeliyiz. II. Sevgileri yarınlara bıraktınız. III. Rüzgârlar, burada hep kuzeyden eser. IV. Korkular, insanın hayatta kalmasını sağlar. V. Hiçbir zaman duygularını gizlemezdi. Numaralanmış cümlelerin hangisinde soyut, çoğul, tür adı özne görevinde kullanılmıştır?

İnsanın çaresizliği (I) ne kadar büyükse kendisini (II) teselli edebilecek en saçma hayallere (III) inanma (IV) ihtiyacı da o kadar büyüktür(V). Bu cümledeki numaralanmış sözcüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Anılarda kalırdı belki de zamanla ince bel,/ Namussuz çay bile ince belli bardaktan verilmeseydi eğer. Bu dizelerde ad göreviyle kullanılmış kaç sözcük vardır?

Aşağıdaki dizelerin hangisinde, hâl eklerinden herhangi birine yer verilmemiştir?

Divan edebiyatında aşk; maşuk, âşık ve rakip arasında gelişir. Sevgili, beyitlerde genelde güzelliğiyle, kaprisiyle âşığa hükmeder durumdadır. Bu cümleyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Geceleri (I) bir çarpıntı (II) duyarsan/ Telaş telaş yağmurdan (III) kaçıyorum/ Sarayburnu’ndan (IV) geçiyorum/ Elimden tut yoksa düşeceğim/ Yağmur (V) beni götürecek yoksa beni Bu şiirde numaralanmış sözcüklerden hangisi isim göreviyle kullanılmamıştır?

Aşağıdakilerin hangisinde tırnak içindeki sözcük türün tamamını karşılayacak biçimde kullanılmıştır?

Şimdi şiir bence senin yüzündür/ Şimdi benim tahtım senin dizindir/ Sevgilim, saadet ikimizindir/ Göklerden gelen bir yadigar gibi Bu dörtlükte aşağıdakilerden hangisi yoktur?

Ak saçlı başını alıp eline, Kara hülyalara dal anneciğim! O titrek kalbini bahtın yeline, Bir ince tüy gibi sal anneciğim! Bu dörtlükte altı çizili sözcüklerden hangisi isimdir?

Buzlu mehtap alçakça kesmişti yolumuzu/ Bütün kapılardan açıkça kovulmuştuk/ Silahımız avucumuza yapışmıştı soğuktan Yukarıdaki dizelerde ad durum eki almış kaç isim vardır?

En karakterli insan, kimsenin onayına ihtiyaç duymadan kararlarının arkasında duran ve hayatını dilediği gibi yaşayandır. Bu cümlede aşağıdakilerden hangisine yer verilmemiştir?

Hayatınızı (I) eleştiren kişilerin (II) çoğu, bugünkü konumunuza (III) gelmek için hangi bedelleri (IV) ödediğinizi bilmeyen kişilerdir (V). Bu cümlede numaralanmış adlar için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

“-lık / -lik / -luk / -lük” ekiyle türemiş sözcük, aşağıdakilerden hangisinde isim görevindedir?

Saçınızın ucu kırılsa kendine dert edecek adamları sevin. Merhamet, bir erkeğe yakışan en güzel şeydir. Bu parçada aşağıdakilerden hangisine örnek yoktur?